26
Luty
2026
Przelewy pieniężne między małżonkami i ich konsekwencje podatkowe oraz prawne
Konsekwencje podatkowe i prawne przelewów dokonywanych pomiędzy małżonkami są uzależnione od panującego w małżeństwie ustroju majątkowego.
Co do zasady, w przypadku małżonków posiadających wspólność majątkową małżeńską przelewy pozostają neutralne podatkowo. Nie mniej jednak należy pamiętać, że nie wszystko, co posiadają małżonkowie, jest objęte wspólnością. Do majątku wspólnego należą składniki nabyte w czasie trwania małżeństwa, wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej, dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków. Nie będą natomiast objęte wspólnością majątkową przedmioty nabyte przed ślubem czy też pochodzące ze spadków lub darowizn.
Warto zadać sobie pytanie czy w przypadku ustroju wspólności majątkowej przelewy między małżonkami zawsze są neutralne podatkowo, czy jednak istnieją sytuacje, w których urząd skarbowy może je zakwestionować?
Podkreślić należy, że przelewy między małżonkami pozostającymi we wspólności majątkowej małżeńskiej, w tym dokonywane z konta osobistego na konto wspólne dla zaspokojenia potrzeb rodziny są traktowane jako przesunięcia w ramach ich majątku wspólnego, wobec czego nie rodzą skutków podatkowych, gdyż nie dochodzi do wzbogacenia żadnej ze stron. Taką interpretację wydał Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w dniu 19 listopada 2025 r., w sprawie oznaczonej sygnaturą 0111-KDIB2-3.4015.343.2025.1.BD.
Nie mniej jednak wątpliwości po stronie urzędu skarbowego mogą pojawić się w sytuacji, kiedy małżonek przelewa środki, które otrzymał na przykład w spadku, na konto osobiste drugiego małżonka. Urząd może uznać taką czynność za darowiznę z majątku odrębnego do majątku odrębnego małżonka. Co prawda darowizny pomiędzy małżonkami są zwolnione z podatku (grupa 0), nie mniej jednak należy, pamiętać, że w sytuacji, gdy kwoty przekazywane na rzecz współmałżonka w okresie 5 lat przekroczą sumę 36 120 zł, należy dokonać zgłoszenia takiej czynności do urzędu skarbowego.
Zgłoszenie dokonuje się na formularzu SD-Z2 drogą pocztową lub elektronicznie w terminie 6 miesięcy od dokonania czynności. Brak zgłoszenia będzie skutkował utratą zwolnienia podatkowego, może również prowadzić do nałożenia przez urząd sankcyjnej stawki podatku w wysokości 20%, co przy wyższych kwotach będzie prowadziło do powstania wysokich zobowiązań podatkowych.
W sytuacji, gdy jeden z małżonków prowadzi działalność gospodarczą i dokonuje przelewów z konta firmowego na rzecz drugiego małżonka, przelewy te są regularne, wówczas takie transakcje również mogą wzbudzić zainteresowanie urzędu, który będzie kontrolował czy nie jest to ukryte wynagrodzenie, czy też nieopodatkowany dochód, a tym samym nie dochodzi do obejścia przepisów prawa.
Należy również pamiętać, że przelewy powyżej 15 000 EUR są automatycznie raportowane do GIIF (Generalny Inspektor Informacji Finansowej). W takich sytuacjach urząd skarbowy może kontrolować źródło pochodzenia takich środków. W sytuacji braku wykazania skąd wzięły się te kwoty urząd skarbowy może nałożyć 75% podatku od tzw. przychodów z nieujawnionych źródeł.
Dokonując przelewu na rzecz małżonka, należy zwracać uwagę na jego tytuł. Warto wskazywać w tytule takie sformułowania jak „na wspólne wydatki”, „na remont mieszkania”, „na wspólne oszczędności”, „ze środków wspólnych”. Wątpliwości mogą wzbudzać natomiast tytuły przelewów często stosowane żartobliwie przez małżonków „na waciki” czy „na piwko”, ale również takie jak pożyczka, darowizna, wsparcie finansowe, co może prowadzić do uznania, iż dana transakcja winna zostać opodatkowana. Podobnie, mogą wzbudzać zainteresowanie wspomniane wyżej przelewy dokonywane cyklicznie na rzecz współmałżonka z rachunku firmowego. W przypadku gdy środki pomiędzy małżonkami są przekazywane w gotówce, warto mieć udokumentowane źródło, z którego te środki pochodzą, jak również potwierdzenia, na co zostały spożytkowane uzyskane kwoty.
W przypadku obowiązywania ustroju rozdzielności majątkowej, przelewy pomiędzy małżonkami będą traktowane jak darowizna bądź pożyczka, dlatego też należy pamiętać o wspomnianym wyżej obowiązku dokonania zgłoszenia transakcji, bowiem w przeciwnym wypadku powstanie obowiązek podatkowy. Istnieje jednak ważny wyjątek, bowiem zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym oboje małżonkowie mają obowiązek przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, wobec czego przelewy służące temu celowi pozostaną neutralne podatkowo. Dlatego też w przypadku rozdzielności majątkowej, szczególnie ważne będą tytuły dokonywanych pomiędzy małżonkami przelewów, które powinny być precyzyjne, aby urząd nie miał wątpliwości, że stanowią realizację wskazanego obowiązku ustawowego.
Jakie konsekwencje może mieć przelanie większych kwot na konto małżonka w sytuacji zadłużenia, egzekucji komorniczej lub postępowania upadłościowego jednego z nich?
W przypadku posiadania zadłużenia, czy też w trakcie postępowania egzekucyjnego czy upadłościowego, każda czynność prowadząca do przesunięć majątkowych pomiędzy małżonkami może zostać potraktowana jako próba „ucieczki” z majątkiem, co z kolei może rodzić określone konsekwencje prawne. W takiej sytuacji wierzyciele bądź w przypadku postępowania upadłościowego syndyk, mogą wystąpić z tzw. skargą pauliańską przeciwko małżonkowi, który uzyskał środki pieniężne bądź inne składniki majątkowe od zadłużonego współmałżonka, a tym samym zakwestionować takie czynności.
Powyższe będzie skutkowało tym, że wierzyciel będzie mógł prowadzić egzekucję z pieniędzy lub składników majątkowych będących przedmiotem transakcji tak, jakby nie doszło do przesunięcia majątkowego. W przypadku upadłości natomiast spowoduje to, że określone środki lub składniki majątkowe wejdą w skład masy upadłości i będą podlegały spieniężeniu bądź zasilą masę upadłości. Należy również pamiętać, że w przypadku transakcji dokonywanych pomiędzy małżonkami istnieje domniemanie, iż osoba otrzymująca środki bądź inne składniki majątkowe wiedziała, że dłużnik działa ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.
W przypadku postępowania upadłościowego, oprócz możliwości wystąpienia ze wspomnianą skargą pauliańską, bezskuteczne w stosunku do masy upadłości pozostaną również czynności odpłatne dokonane przez upadłego na rzecz małżonka w terminie 6 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jak również czynności rozporządzające majątkiem, dokonane nieodpłatnie na rzecz współmałżonka w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku.
Przesunięcia majątkowe pomiędzy małżonkami w przypadku zadłużenia mogą również skutkować odpowiedzialnością karną, przewidzianą w przepisie art. 300 k.k., gdy prowadzą do udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela.
Wiele osób uważa, że ustanowienie rozdzielności majątkowej pozwoli na uniknięcie odpowiedzialności przez współmałżonka i uchroni majątek wspólny. Nic bardziej mylnego. Jeżeli umowa ustanawiająca rozdzielność majątkową została zawarta po powstaniu długu, jest ona bezskuteczna wobec wierzyciela. Podobnie w przypadku ogłoszenia upadłości, taka umowa będzie skuteczna, tylko w przypadku, gdy została zawarta co najmniej dwa lata przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.
W praktyce, wierzyciele coraz częściej występują ze skargami pauliańskimi kwestionując transakcje dokonywane pomiędzy małżonkami. Świadomość prawna jest na coraz wyższym poziomie, wobec czego tego typu działania stają się standardowym elementem procedury odzyskiwania długów. W Polsce rocznie wpływa do sądów kilka tysięcy spraw z powództwa o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną (skarga pauliańska), zaś w relacjach między małżonkami wierzyciele wygrywają ponad 70-80% takich spraw. W przypadku natomiast postępowań upadłościowych, z roku na rok wpływa coraz więcej wniosków, zaś działania syndyków są coraz bardziej wnikliwe. Syndycy analizuje historię rachunków bankowych dłużnika z okresu od 12 do 60 miesięcy wstecz, podejmując zarazem stosowne kroki prawne w przypadku uznania, iż dana czynność kwalifikuje się na skargę pauliańską. W przypadku natomiast urzędów skarbowych, Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) ma coraz bardziej precyzyjne narzędzia, analizuje przepływy pieniężne pod kątem unikania opodatkowania i prania pieniędzy i coraz częściej dochodzi do kontroli podatkowych, które zmierzają do wyeliminowania nieprawidłowości i prób obejścia prawa.
Radca Prawny Katarzyna Kaczmarek
Kancelaria Radcy Prawnego Katarzyna Kaczmarek
Dane kontaktowe
E-mail: kancelaria@kkaczmarek-radcaprawny.pl
Numer telefonu: 786 840 651
https://kkaczmarek-radcaprawny.pl/
https://www.facebook.com/radcaprawnykkaczmarek
https://www.instagram.com/kancelaria.kaczmarek/#
Co do zasady, w przypadku małżonków posiadających wspólność majątkową małżeńską przelewy pozostają neutralne podatkowo. Nie mniej jednak należy pamiętać, że nie wszystko, co posiadają małżonkowie, jest objęte wspólnością. Do majątku wspólnego należą składniki nabyte w czasie trwania małżeństwa, wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej, dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków. Nie będą natomiast objęte wspólnością majątkową przedmioty nabyte przed ślubem czy też pochodzące ze spadków lub darowizn.
Warto zadać sobie pytanie czy w przypadku ustroju wspólności majątkowej przelewy między małżonkami zawsze są neutralne podatkowo, czy jednak istnieją sytuacje, w których urząd skarbowy może je zakwestionować?
Podkreślić należy, że przelewy między małżonkami pozostającymi we wspólności majątkowej małżeńskiej, w tym dokonywane z konta osobistego na konto wspólne dla zaspokojenia potrzeb rodziny są traktowane jako przesunięcia w ramach ich majątku wspólnego, wobec czego nie rodzą skutków podatkowych, gdyż nie dochodzi do wzbogacenia żadnej ze stron. Taką interpretację wydał Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w dniu 19 listopada 2025 r., w sprawie oznaczonej sygnaturą 0111-KDIB2-3.4015.343.2025.1.BD.
Nie mniej jednak wątpliwości po stronie urzędu skarbowego mogą pojawić się w sytuacji, kiedy małżonek przelewa środki, które otrzymał na przykład w spadku, na konto osobiste drugiego małżonka. Urząd może uznać taką czynność za darowiznę z majątku odrębnego do majątku odrębnego małżonka. Co prawda darowizny pomiędzy małżonkami są zwolnione z podatku (grupa 0), nie mniej jednak należy, pamiętać, że w sytuacji, gdy kwoty przekazywane na rzecz współmałżonka w okresie 5 lat przekroczą sumę 36 120 zł, należy dokonać zgłoszenia takiej czynności do urzędu skarbowego.
Zgłoszenie dokonuje się na formularzu SD-Z2 drogą pocztową lub elektronicznie w terminie 6 miesięcy od dokonania czynności. Brak zgłoszenia będzie skutkował utratą zwolnienia podatkowego, może również prowadzić do nałożenia przez urząd sankcyjnej stawki podatku w wysokości 20%, co przy wyższych kwotach będzie prowadziło do powstania wysokich zobowiązań podatkowych.
W sytuacji, gdy jeden z małżonków prowadzi działalność gospodarczą i dokonuje przelewów z konta firmowego na rzecz drugiego małżonka, przelewy te są regularne, wówczas takie transakcje również mogą wzbudzić zainteresowanie urzędu, który będzie kontrolował czy nie jest to ukryte wynagrodzenie, czy też nieopodatkowany dochód, a tym samym nie dochodzi do obejścia przepisów prawa.
Należy również pamiętać, że przelewy powyżej 15 000 EUR są automatycznie raportowane do GIIF (Generalny Inspektor Informacji Finansowej). W takich sytuacjach urząd skarbowy może kontrolować źródło pochodzenia takich środków. W sytuacji braku wykazania skąd wzięły się te kwoty urząd skarbowy może nałożyć 75% podatku od tzw. przychodów z nieujawnionych źródeł.
Dokonując przelewu na rzecz małżonka, należy zwracać uwagę na jego tytuł. Warto wskazywać w tytule takie sformułowania jak „na wspólne wydatki”, „na remont mieszkania”, „na wspólne oszczędności”, „ze środków wspólnych”. Wątpliwości mogą wzbudzać natomiast tytuły przelewów często stosowane żartobliwie przez małżonków „na waciki” czy „na piwko”, ale również takie jak pożyczka, darowizna, wsparcie finansowe, co może prowadzić do uznania, iż dana transakcja winna zostać opodatkowana. Podobnie, mogą wzbudzać zainteresowanie wspomniane wyżej przelewy dokonywane cyklicznie na rzecz współmałżonka z rachunku firmowego. W przypadku gdy środki pomiędzy małżonkami są przekazywane w gotówce, warto mieć udokumentowane źródło, z którego te środki pochodzą, jak również potwierdzenia, na co zostały spożytkowane uzyskane kwoty.
W przypadku obowiązywania ustroju rozdzielności majątkowej, przelewy pomiędzy małżonkami będą traktowane jak darowizna bądź pożyczka, dlatego też należy pamiętać o wspomnianym wyżej obowiązku dokonania zgłoszenia transakcji, bowiem w przeciwnym wypadku powstanie obowiązek podatkowy. Istnieje jednak ważny wyjątek, bowiem zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym oboje małżonkowie mają obowiązek przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, wobec czego przelewy służące temu celowi pozostaną neutralne podatkowo. Dlatego też w przypadku rozdzielności majątkowej, szczególnie ważne będą tytuły dokonywanych pomiędzy małżonkami przelewów, które powinny być precyzyjne, aby urząd nie miał wątpliwości, że stanowią realizację wskazanego obowiązku ustawowego.
Jakie konsekwencje może mieć przelanie większych kwot na konto małżonka w sytuacji zadłużenia, egzekucji komorniczej lub postępowania upadłościowego jednego z nich?
W przypadku posiadania zadłużenia, czy też w trakcie postępowania egzekucyjnego czy upadłościowego, każda czynność prowadząca do przesunięć majątkowych pomiędzy małżonkami może zostać potraktowana jako próba „ucieczki” z majątkiem, co z kolei może rodzić określone konsekwencje prawne. W takiej sytuacji wierzyciele bądź w przypadku postępowania upadłościowego syndyk, mogą wystąpić z tzw. skargą pauliańską przeciwko małżonkowi, który uzyskał środki pieniężne bądź inne składniki majątkowe od zadłużonego współmałżonka, a tym samym zakwestionować takie czynności.
Powyższe będzie skutkowało tym, że wierzyciel będzie mógł prowadzić egzekucję z pieniędzy lub składników majątkowych będących przedmiotem transakcji tak, jakby nie doszło do przesunięcia majątkowego. W przypadku upadłości natomiast spowoduje to, że określone środki lub składniki majątkowe wejdą w skład masy upadłości i będą podlegały spieniężeniu bądź zasilą masę upadłości. Należy również pamiętać, że w przypadku transakcji dokonywanych pomiędzy małżonkami istnieje domniemanie, iż osoba otrzymująca środki bądź inne składniki majątkowe wiedziała, że dłużnik działa ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.
W przypadku postępowania upadłościowego, oprócz możliwości wystąpienia ze wspomnianą skargą pauliańską, bezskuteczne w stosunku do masy upadłości pozostaną również czynności odpłatne dokonane przez upadłego na rzecz małżonka w terminie 6 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jak również czynności rozporządzające majątkiem, dokonane nieodpłatnie na rzecz współmałżonka w ciągu roku przed dniem złożenia wniosku.
Przesunięcia majątkowe pomiędzy małżonkami w przypadku zadłużenia mogą również skutkować odpowiedzialnością karną, przewidzianą w przepisie art. 300 k.k., gdy prowadzą do udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela.
Wiele osób uważa, że ustanowienie rozdzielności majątkowej pozwoli na uniknięcie odpowiedzialności przez współmałżonka i uchroni majątek wspólny. Nic bardziej mylnego. Jeżeli umowa ustanawiająca rozdzielność majątkową została zawarta po powstaniu długu, jest ona bezskuteczna wobec wierzyciela. Podobnie w przypadku ogłoszenia upadłości, taka umowa będzie skuteczna, tylko w przypadku, gdy została zawarta co najmniej dwa lata przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.
W praktyce, wierzyciele coraz częściej występują ze skargami pauliańskimi kwestionując transakcje dokonywane pomiędzy małżonkami. Świadomość prawna jest na coraz wyższym poziomie, wobec czego tego typu działania stają się standardowym elementem procedury odzyskiwania długów. W Polsce rocznie wpływa do sądów kilka tysięcy spraw z powództwa o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną (skarga pauliańska), zaś w relacjach między małżonkami wierzyciele wygrywają ponad 70-80% takich spraw. W przypadku natomiast postępowań upadłościowych, z roku na rok wpływa coraz więcej wniosków, zaś działania syndyków są coraz bardziej wnikliwe. Syndycy analizuje historię rachunków bankowych dłużnika z okresu od 12 do 60 miesięcy wstecz, podejmując zarazem stosowne kroki prawne w przypadku uznania, iż dana czynność kwalifikuje się na skargę pauliańską. W przypadku natomiast urzędów skarbowych, Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) ma coraz bardziej precyzyjne narzędzia, analizuje przepływy pieniężne pod kątem unikania opodatkowania i prania pieniędzy i coraz częściej dochodzi do kontroli podatkowych, które zmierzają do wyeliminowania nieprawidłowości i prób obejścia prawa.
Radca Prawny Katarzyna Kaczmarek
Kancelaria Radcy Prawnego Katarzyna Kaczmarek
Dane kontaktowe
E-mail: kancelaria@kkaczmarek-radcaprawny.pl
Numer telefonu: 786 840 651
https://kkaczmarek-radcaprawny.pl/
https://www.facebook.com/radcaprawnykkaczmarek
https://www.instagram.com/kancelaria.kaczmarek/#